Bazylika Kolegiacka św. Andrzeja w Olkuszu – kościół halowy wybudowany na przełomie XIII i XIV wieku z malowidłami ściennymi i renesansowymi organami autorstwa Hansa Hummla z lat 1612-1623. Są to jedne z najstarszych w Europie organów zachowane w stopniu bliskim oryginalnemu. W XV wieku do południowej ściany dobudowano kaplicę św. Anny. Na początku XVII wieku dobudowano kruchtę oraz renesansową kaplicę Loretańską. Siedziba Olkuskiej Kapituły Kolegiackiej od 2001. Od 2002 bazylika mniejsza.