Polska - Bazylika św. Wincentego à Paulo w Bydgoszczy

Bazylika mniejsza św. Wincentego à Paulo – rzymskokatolicka bazylika mniejsza pod wezwaniem św. Wincentego à Paulo w Bydgoszczy. Wzniesiona w stylu neoklasycystycznym według projektu Adama Ballenstaedta. Wzorowana jest na rzymskim Panteonie. W 1923 roku władze Bydgoszczy ofiarowały Zgromadzeniu Księży Misjonarzy św. Wincentego a Paulo działkę pod budowę kościoła i szkoły. W marcu 1924 roku rozpoczęto prace przygotowawcze według projektu architekta Adama Ballenstaedta z Poznania. 1 maja 1924 roku dekretem kard. Edmunda Dalbora erygowana została parafia pw. św. Wincentego a Paulo, w której 15 października 1925 roku pracę duszpasterską rozpoczęli księża misjonarze. Do końca 1927 roku wybudowano prezbiterium kościoła, a na początku 1928 roku rozpoczęto prace fundamentowe pod korpus nawowy. Na przełomie 1931/1932 roku ukończone zostały oba skrzydła domu misjonarskiego, w jednym z nich siedzibę miała szkoła dla chłopców. Pod koniec 1933 roku postawiono mury rotundy, na których w 1935 roku osadzona została żelbetowa kopuła. Do końca 1938 roku kościół został ukończony w stanie surowym. 16 września 1939 roku kościół został zajęty przez wojska niemieckie a dom misjonarski przeznaczony na koszary policji. Kościół został sprofanowany, rozkradziono elementy wyposażenia. Przed wycofaniem się z Bydgoszczy, wojska niemieckie 19 stycznia 1945 roku podpaliły kościół. Rozmiar strat oszacowano na 1.466.808,10 złotych według cen przedwojennych. 15 marca 1945 roku do Bydgoszczy przybyli pierwsi misjonarze z Krakowa. Kościół został odgruzowany i otwarty dla kultu. Od 27 maja 1945 roku w Bazylice odbywają się regularne nabożeństwa. Rozpoczęto długotrwały proces odbudowy. W 1949 roku poświęcono kaplice Matki Boskiej Częstochowskiej, w latach pięćdziesiątych otynkowano wewnętrzne ściany kościoła, w 1966 roku opracowano projekt kopuły zewnętrznej. Od 1967 roku pracami nad odbudową kościoła kierował prof. Wiktor Zin. Według projektu Zina zamontowano we wnętrzu marmurowe pilastry o korynckich kapitelach, zbudowano chór muzyczny, zainstalowano mozaikowe lustra odblaskowe. Prof. Zin zaprojektował także mozaiki na sklepieniach, wystrój prezbiterium, oraz rozety w kasetonach kopuły i witraże. W kolejnych latach prowadzono dalsze prace budowlane: ułożono w całym kościele marmurowa posadzkę, otynkowano zewnętrzne ściany stosując pierwotnie projektowany detal sztukatorski. 7 października 1997 roku Ojciec Święty Jan Paweł II podniósł kościół do godności Bazyliki Mniejszej. Obecnie planowana jest budowa nowych, mechanicznych organów.