Opactwo Cystersów w Mogile — to założenie klasztorne (wraz z kościołem pw. Matki Boskiej Wniebowziętej i św. Wacława) znajdujące się we wschodniej części Krakowa w dzielnicy Nowa Huta na terenie dawnej wsi Mogiła. Cystersi przybyli do Mogiły w 1222 roku z klasztoru w Lubiążu na Dolnym Śląsku. Zostali tam sprowadzeni przez biskupa krakowskiego o nazwisku Iwo Odrowąż. Zwieńczeniem pracy zakonników było powstanie kościoła pod wezwaniem Matki Bożej Wniebowziętej i św. Wacława męczennika oraz klasztor, który przetrwał do czasów dzisiejszych. Historia nie szczędziła klasztorowi dziejowych doświadczeń. W XIII w. został spustoszony przez napady Tatarów oraz najazd Szwedów w XVII w. Miejsce to związane jest z dziejami Polski. Gościli tu królowie tacy jak Kazimierz III Wielki (przy jego pomocy rozbudowano krużganki klasztorne), Władysław II Jagiełło z królową św. Jadwigą. Bywał tu także Zygmunt I Stary oraz królowa Bona z synem Zygmuntem II Augustem. Od powstania klasztoru Cystersów w Mogile po dziś dzień jego gospodarzami są cystersi. W kościele opackim (od 1970 mającym status bazyliki mniejszej) znajduje się łaskami słynący krzyż Pana Jezusa.